Poljska ušla u 20 najvećih ekonomija svijeta: Pretekla Švajcarsku i prešla prag od bilion dolara BDP-a
Poljska je ušla među 20 najvećih ekonomija svijeta, s bruto domaćim proizvodom većim od bilion dolara godišnje, nadmašujući čak i Švajcarsku, izvještava AP News.
Poljski ekonomski uspjeh duguje se članstvu u Evropskoj uniji od 2004. godine, kao i značajnim ulaganjima u obrazovanje, pravni okvir i poticanje privatnog sektora. Rast tehnologije, uvođenje električnih vozila i ulaganja u inovacije posebno su doprinijeli brzom rastu BDP-a.
Stručnjaci procjenjuju da će Poljska u nadolazećim godinama nastaviti stabilan ekonomski razvoj, što bi joj omogućilo još jaču poziciju u Europi.
To je istorijski skok od postkomunističkih ruševina iz 1989.-90. do današnjeg evropskog prvaka rasta za kojeg ekonomisti kažu da ima lekcije o tome kako donijeti prosperitet običnim ljudima – i za kojeg Trampova administracija kaže da bi trebao biti prepoznat po prisutnosti Poljske na summitu G20 vodećih ekonomija kasnije ove godine.
Poziv gostu na summit G20 uglavnom je simboličan; nijedna gostujuća zemlja nije promovisana u punopravnu članicu otkako se izvorni G20 sastao na nivou ministara finansija 1999, a o tome bi se odlučivalo konsenzusom svih članica. Štaviše, izvorne zemlje nijesu odabrane samo prema rangu BDP-a, već i prema svom “sistemskom značaju” u globalnoj ekonomiji.
Ali gest odražava statističku istinu: U 35 godina – nešto manje od radnog vijeka jedne osobe – bruto domaći proizvod Poljske po glavi stanovnika porastao je na 55.340 dolara u 2025, ili 85% prosjeka EU. To je porast u odnosu na 6730 dolara iz 1990, ili 38% prosjeka EU, a sada je otprilike jednako japanskih 52.039 dolara, prema podacima Međunarodnog monetarnog fonda (MMF) mjerenim u današnjim dolarima i prilagođenim nižim troškovima života u Poljskoj.
Poljska ekonomija rasla je u prosjeku 3,8% godišnje od ulaska u EU 2004. godine, lako nadmašujući evropski prosjek od 1,8%.
Nije samo jedan faktor pomogao Poljskoj da se izvuče iz zamke siromaštva, kaže Marcin Piątkowski s varšavskog Univerziteta Kozminski i autor knjige o ekonomskom usponu zemlje.
Jedan od najvažnijih faktora bila je brza izgradnja snažnog institucionalnog okvira za poslovanje, rekao je. To je uključivalo nezavisne sudove, antimonopolsku agenciju kako bi se osigurala poštena konkurencija i snažna regulacija kako bi se spriječilo da banke u problemima uguše kreditiranje.
Kao rezultat toga, ekonomija nije bila oteta koruptivnim praksama i oligarsima, kao što se dogodilo drugdje u postkomunističkom svijetu.
Poljska je takođe imala koristi od milijardi eura pomoći EU, i prije i nakon što se pridružila bloku 2004. i dobila pristup njegovom ogromnom jedinstvenom tržištu.
